Pesticide traces found in farmers : ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಸ ಆತಂಕ
ಭಾರತದ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಬಳಕೆ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಕೀಟಗಳು, ರೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ರೈತರು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕೀಟನಾಶಕಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕೀಟನಾಶಕಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸದೆ ಬಳಸಿದರೆ ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಮೆಡಿಕಲ್ ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ (KMCRI/KIMS) ನಡೆಸಿರುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ 13 ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಈ ಪೈಲಟ್ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಣೆಯ ನಂತರವೂ ಕೆಲ ರೈತರ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕದ ಅಂಶ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸಿದ ಬಳಿಕ 2ರಿಂದ 15 ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರೈತರ ರಕ್ತದ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ 15 ದಿನಗಳ ನಂತರವೂ ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಂಶಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವುದು ಸಂಶೋಧಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ.
ಇದು ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ.
13 ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಪೈಲಟ್ ಅಧ್ಯಯನ
KIMSನ ಬಹುಶಿಸ್ತೀಯ ಸಂಶೋಧನಾ ಘಟಕವು ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ 13 ರೈತರನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕಗಳನ್ನು ಬಳಸುವವರಾಗಿದ್ದರು.
ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶ ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವ ರೈತರ ದೇಹಕ್ಕೆ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರ ರಕ್ತದ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ದ ಫೆಡರಲ್ ಕರ್ನಾಟಕ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 13 ರೈತರಲ್ಲಿ 8 ಮಂದಿಯ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕದ ಅಂಶ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನ ತಂಡದ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿರುವ ಡಾ. ರಾಮ ಕೌಲಗುಡ್ಡ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಇದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪೈಲಟ್ ಅಧ್ಯಯನ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ಅಥವಾ ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ರೈತರಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಮೊದಲು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
15 ದಿನಗಳ ನಂತರವೂ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಂಶ
ಈ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸಿದ ನಂತರವೂ ಕೆಲ ರೈತರ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಅದರ ಅಂಶಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವುದು.
ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸಿಂಪಡಣೆ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ದಿನದಿಂದ 15 ದಿನಗಳವರೆಗಿನ ವಿವಿಧ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ತದ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ರೈತರ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ 15 ದಿನಗಳ ಬಳಿಕವೂ ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಂಶ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇದರರ್ಥ ಕೀಟನಾಶಕ ದೇಹಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ನಂತರ ಅದು ಎಷ್ಟು ಸಮಯದವರೆಗೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ, ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೇಹದಿಂದ ಹೊರಹೋಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನವಾಗಿ ಏನು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಇನ್ನಷ್ಟು ಅಧ್ಯಯನ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಇಂತಹ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ರೈತರಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವವರು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುವವರ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ.
ಕೀಟನಾಶಕ ದೇಹಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ?
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರ ದೇಹಕ್ಕೆ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಹಲವು ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ:
- ಉಸಿರಾಟದ ಮೂಲಕ
- ಚರ್ಮದ ಸಂಪರ್ಕದ ಮೂಲಕ
- ಕಣ್ಣುಗಳ ಸಂಪರ್ಕದ ಮೂಲಕ
- ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಬಾಯಿಗೆ ಹೋಗುವುದರಿಂದ
- ಸಿಂಪಡಣೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ
- ಕೀಟನಾಶಕ ತಗುಲಿರುವ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸದೆ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ಮುಖಗವಸು, ಕೈಗವಸು, ಕಣ್ಣುಗವಸು, ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಹಲವು ರೈತರು ಇಂತಹ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನ ತಂಡ ಗಮನಿಸಿದೆ.
ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಾಧನಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ಮುಖಗವಸು, ಕೈಗವಸು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ರೈತರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ ಇರುವುದು ಅಧ್ಯಯನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿರಬಹುದು. ಕೆಲ ರೈತರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಾಧನಗಳ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಕೆಲವರಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವುದು ಅಸೌಕರ್ಯವಾಗಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ರಮ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಯೂ ಇರಬಹುದು.
ಆದರೆ ಕೀಟನಾಶಕದ ವಿಷತ್ವ ಮತ್ತು ದೇಹಕ್ಕೆ ಅದರ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಮಾಣದ ಮೇಲೆ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಪಾಯ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಕೀಟನಾಶಕವನ್ನು ಬಳಸುವಾಗ ಅದರ ಲೇಬಲ್ನಲ್ಲಿರುವ ಸುರಕ್ಷತಾ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ.
ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ
ಅಧ್ಯಯನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ರೈತರಿಗೆ ಯಾವ ಬೆಳೆಗೆ ಯಾವ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಸಬೇಕು, ಅದರ ಪ್ರಮಾಣ ಎಷ್ಟು ಇರಬೇಕು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾಹಿತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಸುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ವಿಚಾರವಾಗಿದೆ.
ಬೆಳೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕೀಟನಾಶಕ ಹಾಕಿದರೆ ಕೀಟಗಳು ಬೇಗನೆ ಸಾಯುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ಬೆಳೆ ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ತಪ್ಪಾಗಬಹುದು. ಅಗತ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ರೈತರ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಯ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ರೈತರು ಕೃಷಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅಥವಾ ಅರ್ಹ ಕೃಷಿ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆದು, ಬೆಳೆಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿರುವ ಕೀಟನಾಶಕವನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲೇ ಬಳಸುವುದು ಮುಖ್ಯ.
ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಪರಿಣಾಮ?
ಕೀಟನಾಶಕಗಳಿಗೆ ಅತಿಯಾದ ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಿಂದ ವಿವಿಧ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. KIMS ಅಧ್ಯಯನದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಕಟವಾದ ವರದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೂತ್ರಪಿಂಡ, ಹೃದಯ, ನರಮಂಡಲ ಮತ್ತು ಚಯಾಪಚಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕೆಲವು ರೈತರಲ್ಲಿ ಕೈಕಾಲುಗಳ ನರ ದೌರ್ಬಲ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪೆರಿಫರಲ್ ನ್ಯೂರೋಪತಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ ಎಂದು ದ ಫೆಡರಲ್ ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಕೀಟನಾಶಕವೇ ನೇರ ಕಾರಣ ಎಂದು ಈ ಸಣ್ಣ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಖಚಿತವಾಗಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ವೈದ್ಯರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಥೈಸಬಾರದು. ಬದಲಾಗಿ, ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಾಗಿ ನೋಡಬೇಕು.
ಈಗಾಗಲೇ ನಿಷೇಧಗೊಂಡ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆ?
ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ರೈತರು ಎಂಡೋಸಲ್ಫಾನ್ ಬಳಸುತ್ತಿರುವುದು ಕೂಡ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ದ ಫೆಡರಲ್ ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಇದು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತರುತ್ತದೆ. ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಯಾವುದೇ ರಾಸಾಯನಿಕವನ್ನು ಅದರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸ್ಥಿತಿ, ಬಳಕೆಯ ಅನುಮತಿ, ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತಾ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡೇ ಬಳಸಬೇಕು.
ನಿಷೇಧಿತ ಅಥವಾ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲದ ಕೀಟನಾಶಕಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೂ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು.
ಹೀಗಾಗಿ ಕೀಟನಾಶಕ ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಅದರ ಲೇಬಲ್ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು, ಅನುಮೋದಿತ ಉತ್ಪನ್ನವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ತರಕಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೂ ಅಪಾಯವಿದೆಯೇ?
ಕೀಟನಾಶಕದ ಪರಿಣಾಮ ಕೇವಲ ಸಿಂಪಡಿಸುವ ರೈತರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಸಿದರೆ ಅಥವಾ ಸಿಂಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಾಯುವ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವ ಮುನ್ನವೇ ಬೆಳೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಂದರೆ, ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಉಳಿಕೆ ಅಂಶಗಳಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕುರಿತು ಕಳವಳ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.
ದ ಫೆಡರಲ್ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಕರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೂ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ರೈತರ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆಯೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ರೈತರು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ರೈತರು ಕೆಲವು ಸರಳ ಆದರೆ ಪ್ರಮುಖ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೀಟನಾಶಕಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು.
1. ಕೈಗವಸು ಬಳಸಿ
ಕೀಟನಾಶಕ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡುವಾಗ ಮತ್ತು ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ಕೈಗವಸು ಧರಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ರಾಸಾಯನಿಕ ನೇರವಾಗಿ ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ತಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
2. ಸೂಕ್ತ ಮುಖಗವಸು ಧರಿಸಿ
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ಮೂಗು ಮತ್ತು ಬಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕಣಗಳು ಒಳಗೆ ಹೋಗದಂತೆ ಸೂಕ್ತ ಉಸಿರಾಟ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಧನ ಬಳಸಬೇಕು.
3. ಕಣ್ಣಿನ ರಕ್ಷಣೆ
ಸಿಂಪಡಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕದ ಸಣ್ಣ ಹನಿಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಸೂಕ್ತ ಕಣ್ಣುಗವಸು ಬಳಸುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.
4. ದೇಹ ಮುಚ್ಚುವ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿ
ಕೈ, ಕಾಲು ಮತ್ತು ದೇಹದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.
5. ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಬೇಡಿ
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಿನ್ನುವುದು, ಕುಡಿಯುವುದು ಅಥವಾ ಧೂಮಪಾನ ಮಾಡುವುದು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು.
6. ಕೆಲಸ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಸ್ವಚ್ಛತೆ
ಸಿಂಪಡಣೆ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಕೈ, ಮುಖ ಮತ್ತು ದೇಹವನ್ನು ಸಾಬೂನು ಹಾಗೂ ನೀರಿನಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೊಳೆಯಬೇಕು. ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
7. ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತೊಳೆಯಿರಿ
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಿಸುವಾಗ ಧರಿಸಿದ್ದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇತರ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತೊಳೆಯುವುದು ಸೂಕ್ತ.
8. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದೂರವಿಡಿ
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಿಂಪಡಣೆ ನಡೆಯುವ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯಬಾರದು. ಕೀಟನಾಶಕದ ಬಾಟಲಿ, ಪ್ಯಾಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಮಕ್ಕಳ ಕೈಗೆ ಸಿಗದಂತೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇಡಬೇಕು.
ಖಾಲಿ ಕೀಟನಾಶಕದ ಬಾಟಲಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು?
ಕೀಟನಾಶಕದ ಖಾಲಿ ಬಾಟಲಿ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಕೆಟ್ಗಳನ್ನು ಮನೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಸ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ.
ಅವುಗಳನ್ನು ನೀರು, ಆಹಾರ ಅಥವಾ ಪಶು ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಾರದು. ಉತ್ಪನ್ನದ ಲೇಬಲ್ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಅವುಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡಬೇಕು.
ಕೀಟನಾಶಕದ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಕೆರೆ, ಕಾಲುವೆ, ಬಾವಿ ಅಥವಾ ಇತರ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳ ಬಳಿ ಎಸೆಯುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಅಗತ್ಯ
ರೈತರಿಗೆ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕೇವಲ ಉತ್ಪನ್ನದ ಹೆಸರು ತಿಳಿಸುವುದು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾವ ಬೆಳೆಗೆ ಯಾವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಬಳಸಬೇಕು, ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕು, ಹೇಗೆ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಬೇಕು, ಯಾವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಿಂಪಡಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಸಿಂಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಎಷ್ಟು ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಬೆಳೆ ಕೊಯ್ಯಬಾರದು ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿಯೂ ಅಗತ್ಯ.
ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ, ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಗ್ರಾಮ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಬಹುದು.
ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ
13 ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಪೈಲಟ್ ಅಧ್ಯಯನವಾಗಿ ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮುಂದಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಲು KIMS ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ವಿವಿಧ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಬಹುಕೇಂದ್ರ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸುವ ಯೋಜನೆಯೂ ಇದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಕೀಟನಾಶಕದ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬಹುದು.
ಅಧ್ಯಯನದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶವೂ ಇದೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಹಿಂದಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳೂ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಸಿವೆ
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆಯ ಆರೋಗ್ಯ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹಿಂದೆಯೂ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಧಾರವಾಡ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ 130 ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ 2018ರ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ತಲೆನೋವು, ತಲೆಸುತ್ತು, ವಾಂತಿ, ವಾಕರಿಕೆ, ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಉರಿ ಅಥವಾ ನೀರು ಬರುವುದು, ಚರ್ಮದ ತುರಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರೈತರು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಅಧ್ಯಯನವು ಕೀಟನಾಶಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿತ್ತು.
ಇದರಿಂದ ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆಯ ನಡುವೆ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರಂತರ ಸಂಶೋಧನೆ ಅಗತ್ಯ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೀಟನಾಶಕ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದೇ ಪರಿಹಾರ?
ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದು ಅನೇಕ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಸುಲಭದ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ. ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ರೋಗಗಳಿಂದ ಬೆಳೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಅಗತ್ಯವಿರಬಹುದು.
ಆದರೆ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದು ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಬಹುದು.
ಇದಕ್ಕೆ ಸಮಗ್ರ ಕೀಟ ನಿರ್ವಹಣೆ (Integrated Pest Management) ರೀತಿಯ ವಿಧಾನಗಳು ಸಹಾಯಕವಾಗಬಹುದು. ಬೆಳೆ ಪರಿವರ್ತನೆ, ಕೀಟಗಳ ನಿಗಾ, ಜೈವಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸೂಕ್ತ ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆ ಮುಂತಾದ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸುವುದು ರಾಸಾಯನಿಕ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು.
ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯವೇ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ
ರೈತರು ದೇಶಕ್ಕೆ ಆಹಾರ ನೀಡುವ ಪ್ರಮುಖ ವರ್ಗ. ಆದರೆ ಬೆಳೆ ರಕ್ಷಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರ ಆರೋಗ್ಯವೇ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಬಾರದು.
ಕೀಟನಾಶಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವೂ ದೇಹಕ್ಕೆ ಅನಗತ್ಯ ರಾಸಾಯನಿಕ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ “ಇಷ್ಟು ವರ್ಷ ಬಳಸಿದ್ದೇನೆ, ಏನೂ ಆಗಿಲ್ಲ” ಎಂಬ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಿಂಪಡಣೆಯಲ್ಲೂ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ.
KIMS ಅಧ್ಯಯನದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ರೈತರು, ಕೃಷಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೆನಪಿಸಿವೆ.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಬೇಕಾದದ್ದು
ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ 13 ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ KIMSನ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಕೆಲ ರೈತರ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕದ ಅಂಶ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದು, ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕೆಲವು ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಂಪಡಣೆಯ 15 ದಿನಗಳ ನಂತರವೂ ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಂಶ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. 13ರಲ್ಲಿ 8 ರೈತರ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಕೀಟನಾಶಕದ ಅಂಶ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡದಿಂದ ಬಂದಿದೆ.
ಆದರೆ ಇದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪೈಲಟ್ ಅಧ್ಯಯನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಕೀಟನಾಶಕವೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ನೇರ ಕಾರಣ ಎಂದು ಈ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ರೈತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂದೇಶ ಭಯವಲ್ಲ, ಜಾಗೃತಿ. ರೈತರು ಕೀಟನಾಶಕವನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲೇ ಬಳಸಬೇಕು, ಸೂಕ್ತ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕು, ಸಿಂಪಡಣೆ ವೇಳೆ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಬಾರದು ಮತ್ತು ಕೆಲಸ ಮುಗಿದ ನಂತರ ದೇಹ ಹಾಗೂ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ರೈತನ ಬೆಳೆ ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವೋ, ರೈತನ ಆರೋಗ್ಯವೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ. ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದ ಜೊತೆಗೆ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮತ್ತು ರೈತರ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ಈಗ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.